راهی جدید برای تشخیص اختلال بیش‌فعالی و نقص توجه (ADHD) در سگ‌ها

آیا سگ شما هم بیش‌فعال است؟ سیستم جدیدی برای تشخیص نشانه‌های ADHD در حیوانات خانگی

سگ‌های من ویژگی‌های بسیاری دارند: مهربان، بغلی، لجباز، عاشق غذا و البته، گاهی اوقات تکانشی، بی‌توجه و بیش‌فعال. اما آیا این بدان معناست که آن‌ها نیز مانند والدین انسانی‌شان، به اختلال بیش‌فعالی و نقص توجه (ADHD) مبتلا هستند؟ قطعاً این‌طور نیست.

آیا اصلاً راهی برای سنجش این موضوع در توله‌ها وجود دارد؟ آیا مفهومی به نام سگ‌های دارای مغز «عصبی‌عادی» (neurotypical) در مقابل «عصبی‌متفاوت» (neurodivergent) هست؟ من بخش زیادی از زندگی‌ام را به پذیرش این حقیقت پرداخته‌ام که خودم یک فرد عصبی‌متفاوت هستم، درست مثل بسیاری از افراد باهوش و بااستعداد در زمینه‌های خلاق. اما در چهار سالی که در زمینه مراقبت از حیوانات خانگی کار کرده‌ام، هرگز نشنیده‌ام که متخصصان به تشخیص رسمی ADHD در سگ‌ها اشاره کنند. حتی کارشناس دامپزشکی ما، آلیشیا واشنگتن، نوشته است که «ADHD یک تشخیص انسانی است.» با این حال، این بدان معنی نیست که علائم مشابه ADHD در سگ‌ها وجود ندارند.

مطالعات علمی چه می‌گویند؟

در حقیقت، مطالعات نشان داده‌اند که ۲۰ درصد از سگ‌ها علائم بیش‌فعالی، بی‌توجهی و تکانش‌گری را از خود نشان می‌دهند، که همگی از ویژگی‌های اصلی ADHD هستند. حالا، دانشمندان مجارستانی روش جدیدی برای غربالگری این رفتارها در سگ‌ها و تعیین اینکه آیا آن‌ها در معرض خطر علائم ADHD هستند، ابداع کرده‌اند.

این مطالعه که در ماه جولای منتشر شد، ۱,۸۷۲ سگ خانگی و صاحبان آن‌ها را مورد بررسی قرار داد. محققان از یک مقیاس به نام «مقیاس رتبه‌بندی ADHD و عملکرد سگ» (DAFRS) استفاده کردند. این مقیاس به دو صورت به بررسی رفتارهای مرتبط با ADHD می‌پردازد: ۱. وجود علائم رایج ADHD ۲. میزان تأثیر این علائم بر فعالیت‌های روزمره سگ‌ها

دکتر نورا بونفورد، روانشناس بالینی و محقق ADHD انسان، در این باره می‌گوید: «در تشخیص انسانی، وجود علائمی مانند بی‌توجهی، بیش‌فعالی یا تکانش‌گری به تنهایی لزوماً به معنای ADHD نیست. یک عنصر کلیدی اختلال عملکردی است؛ یعنی اینکه آیا این علائم تأثیر منفی بر زندگی روزمره دارند یا خیر.»

سیستم تشخیص چگونه کار می‌کند؟

بر اساس یافته‌های منتشر شده، این سیستم به این صورت عمل می‌کند: «سگ‌ها در صورتی در معرض خطر طبقه‌بندی شدند که حداقل ۲۶ امتیاز در مقیاس علائم ADHD کسب کرده و مشکلات قابل توجهی در حداقل یکی از حوزه‌های عملکردی نشان دهند.» از بین تمام سگ‌های مورد مطالعه، ۷۹ سگ (کمی بیش از ۴ درصد) این معیارها را داشتند.

دکتر مارتا گاچی، محقق ارشد این مطالعه، می‌گوید: «این نرخ شیوع به طرز شگفت‌آوری شبیه به آن چیزی است که در بزرگسالان مبتلا به ADHD گزارش شده، در حالی که شیوع آن در کودکان و نوجوانان کمی بیشتر است.» او اضافه می‌کند که عوامل متعددی بر این موضوع تأثیر می‌گذارند. برای مثال، ممکن است برخی از صاحبان سگ‌ها علائم شدید ADHD را در حیوانات خود تشخیص ندهند، در حالی که برخی دیگر صرفاً به دلیل دقت بیشتر، آن‌ها را متوجه می‌شوند.

چه باید کرد اگر سگ شما چنین رفتارهایی دارد؟

اگر سگ شما این رفتارها را از خود نشان می‌دهد، راه‌هایی برای کمک به او وجود دارد. این روش‌ها شامل موارد زیر هستند:

• کوتاه کردن جلسات آموزشی: این جلسات را با فعالیت‌های آرام‌بخش مانند بازی‌های بویایی ترکیب کنید.

• استراحت دادن به سگ: اگر سگ شما در طول تمرین عصبی و کلافه شد، به او استراحت بدهید یا آن روز روی یک مهارت ساده‌تر کار کنید.

در حال حاضر، اطلاعاتی در دسترس نیست که نشان دهد آیا عموم مردم به زودی می‌توانند به این غربالگری رفتار ADHD دسترسی داشته باشند یا خیر. اما به نظر می‌رسد که متخصصان سرانجام راهی عملی برای تشخیص این رفتارها در سگ‌ها پیدا کرده‌اند. و این برای من به این معنی است که اگر سگ‌های من در نهایت در معرض خطر ویژگی‌های ADHD قرار بگیرند، این موضوع تنها این حقیقت را بیشتر تثبیت می‌کند که ما یک خانواده واقعی هستیم.